GHB-verslaving: waarom je nooit alleen moet afkicken

Wat is een GHB-verslaving?

Een GHB-verslaving betekent dat je lichaam en je hoofd zo gewend zijn aan GHB dat je niet meer zonder kunt. Je neemt steeds weer een dosis als de vorige is uitgewerkt, vaak om de paar uur, ook 's nachts. Zonder GHB word je onrustig, angstig en ga je trillen en zweten. Het Trimbos-instituut noemt GHB een drug met een hoog risico op verslaving.

GHB is een kleurloze vloeistof die zout smaakt. Thuisarts.nl schrijft dat het wordt gemaakt van GBL, een schoonmaakmiddel, en natronloog, een gootsteenontstopper. Veel mensen beginnen ermee in het uitgaansleven of in de slaapkamer, of om te kunnen slapen of te ontspannen. Het voelt in het begin als een mild middel. Dat maakt het verraderlijk.

Misschien lees je dit omdat je al een tijdje probeert te minderen en het niet lukt. Omdat je wekker 's nachts afgaat om te doseren. Of omdat je bang bent voor wat er gebeurt als je stopt. Die angst is terecht, en daarom staat het belangrijkste meteen hieronder.

Waarom je nooit zelf moet stoppen met GHB

Zelf stoppen met GHB kan levensgevaarlijk zijn. Thuisarts.nl is daar heel duidelijk over: probeer nooit zonder hulp te stoppen met GHB. Dat geldt ook voor zelf afbouwen.

Je lichaam is gewend aan GHB. Valt het plotseling weg, dan kan je lichaam heftig reageren. Volgens Jellinek en Thuisarts.nl kun je dan last krijgen van:

• slecht slapen, zweten, rillen en trillen;
• angst, onrust en somberheid;
• een snelle hartslag en snel ademen;
• spierpijn;
• hallucinaties: dingen zien of horen die er niet zijn.

Daarnaast kunnen ernstige en soms levensgevaarlijke complicaties ontstaan: epileptische aanvallen, hartritmestoornissen, oververhitting en een delier, waarin je verward, angstig en soms agressief wordt. Hoe heftig het is, hangt af van hoe vaak en hoe lang je gebruikt. Volgens Jellinek kun je na enkele weken dagelijks gebruik al ontwenningsverschijnselen krijgen.

Dit is geen bangmakerij. Het is precies de reden waarom wij bij GHB nooit adviseren om het "eerst zelf te proberen". Bij GHB is hulp zoeken niet de laatste stap, maar de eerste.

Signalen: ben je verslaafd aan GHB?

Een GHB-verslaving herken je vooral aan het patroon van gebruik. Thuisarts.nl schrijft dat je sneller verslaafd raakt aan GHB dan aan veel andere drugs, en dat je al na een aantal weken vaak gebruiken verslaafd kunt zijn. Volgens het Trimbos-instituut zien mensen met een GHB-afhankelijkheid zichzelf vaak niet als verslaafd.

Herken je dit?

• je neemt steeds weer GHB zodra de vorige dosis is uitgewerkt;
• je doseert ook 's nachts, of je slaapt slecht als je dat niet doet;
• je hebt steeds meer nodig voor hetzelfde effect;
• je krijgt klachten zoals trillen, zweten of angst als je een dosis overslaat;
• je hebt al vaker geprobeerd te stoppen of te minderen, en dat is mislukt;
• je liegt over je gebruik of verbergt het;
• je werk, studie of relatie lijdt eronder.

Herken je een of meer van deze punten? Neem het serieus, en zoek hulp voordat je iets aan je gebruik verandert.

Hoe gaat een GHB-detox in een kliniek?

Afkicken van GHB gebeurt in een kliniek, onder toezicht van artsen en verpleging. Dat heet een detox of ontgifting. Je wordt een aantal dagen tot weken opgenomen, zodat je veilig kunt stoppen.

Volgens Thuisarts.nl gaat dat bij zwaar gebruik meestal zo:

• je krijgt GHB als medicijn, uit de apotheek, in een vaste dosis;
• je krijgt die dosis elke 2 tot 3 uur, ook 's nachts;
• de dosis wordt stap voor stap kleiner;
• de detox duurt meestal 10 dagen tot 3 weken.

Gebruik je minder, dan krijg je soms andere medicijnen die de ontwenning verlichten, zoals benzodiazepinen. In beide gevallen houden artsen en verpleging je dag en nacht in de gaten en kunnen ze direct ingrijpen bij gevaarlijke klachten.

Wat kun je vandaag al doen?

Je hoeft niet te wachten tot je "klaar" bent om te stoppen. Je kunt vandaag al iets doen, zonder je gebruik zelf te veranderen:

• Maak een afspraak bij je huisarts en vertel eerlijk hoeveel en hoe vaak je GHB gebruikt. Hoe eerlijker je bent, hoe veiliger de detox kan worden ingericht.
• Schrijf je gebruik op: hoeveel, hoe vaak, ook 's nachts. Dat helpt de arts om het juiste afbouwschema te maken.
• Vertel het aan één persoon die je vertrouwt. Iemand die met je meegaat naar de huisarts of je ophaalt na de opname.
• Gebruik niet alleen en combineer niet met alcohol of slaapmiddelen zolang je nog gebruikt.

Wachttijden in de verslavingszorg kunnen tegenvallen. Ook daar denken wij over mee.

De weg naar een detox loopt meestal via de huisarts, die je doorverwijst naar de verslavingszorg. Met die verwijzing wordt de detox meestal vergoed uit de basisverzekering. Lees meer over behandeling van verslaving en over de kosten.

"Wil

"Stop

Vraag gratis advies aan

Na de detox: hoe voorkom je terugval?

Na de detox ben je lichamelijk vrij van GHB, maar je bent er nog niet. Het Trimbos-instituut en Drugsinfo.nl schrijven allebei dat de kans op terugval bij GHB groot is. Daarom is een detox alleen bijna nooit genoeg.

Wat helpt:

• Een vervolgbehandeling direct na de detox. In een kliniek of ambulant, met therapie die kijkt naar waarom je gebruikte en wat je in moeilijke momenten anders kunt doen.
• Afstand van je oude omgeving. Wie na de detox terugkeert naar dezelfde vrienden, dezelfde feestjes en hetzelfde telefoonboek, loopt veel risico. Soms is een opname ver weg, bijvoorbeeld in Zuid-Afrika of Portugal, een manier om die cirkel echt te doorbreken. Belangrijk: zo'n opname komt na een veilige detox, nooit in plaats daarvan. Lees meer over afkicken in het buitenland en een afkickkliniek voor drugs.
• Steun van mensen om je heen. Familie, vrienden en lotgenoten, bijvoorbeeld bij Narcotics Anonymous (NA).
• Nazorg. De eerste maanden zijn het kwetsbaarst. Daarom blijven wij bij elk traject minimaal zes maanden betrokken: bij je dagritme, werk, geld en de momenten waarop het moeilijk wordt.

Ga je na de detox toch weer gebruiken? Zoek dan meteen opnieuw hulp, en stop niet alleen. Terugval betekent niet dat je gefaald hebt. Het betekent dat je meer steun nodig hebt.

Waarom is GHB zo gevaarlijk?

GHB is gevaarlijk omdat het verschil tussen een dosis die werkt en een dosis waardoor je out gaat heel klein is. Jellinek schrijft dat out gaan vrij makkelijk kan gebeuren. Je raakt dan bewusteloos en kunt stikken in je tong of braaksel. Ook kan je ademhaling te ver afnemen.

Het risico wordt veel groter als je GHB combineert met alcohol, slaapmiddelen of andere dempende middelen. Thuisarts.nl noemt daarnaast mogelijke schade aan de hersenen, zoals minder goed onthouden en opletten, en mogelijke problemen met het hart, de nieren en de lever.

Gaat iemand out? Bel direct 112, leg de persoon in stabiele zijligging en blijf erbij.

Zoek je dit voor je kind of partner?

Gebruikt je kind of partner GHB, en maak je je zorgen? Vraag dan nooit of de ander "gewoon even stopt". Juist bij GHB kan dat gevaarlijk zijn. Moedig de ander aan om naar de huisarts te gaan, en zoek ook steun voor jezelf. Wil de ander geen hulp? Dan kan een interventie helpen. Lees verder op onze pagina's voor ouders en naasten, of doe de test voor ouders en naasten.

De eerste stap zetten

Wil je van GHB af? Dat is een moedige keuze, en het kan. Maar bij GHB geldt meer dan bij welk middel ook: doe het niet alleen. De eerste stap is praten met je huisarts, de verslavingszorg of met ons.

Wij zijn geen artsen en geen kliniek. Wij zijn ervaringsdeskundigen die weten hoe het is om vast te zitten. We luisteren, helpen je op weg naar een veilige detox, denken mee over de vervolgbehandeling in Nederland of in een afkickkliniek in het buitenland, en blijven daarna betrokken.

Neem contact op. Het eerste gesprek is gratis en vertrouwelijk. Denk je aan zelfdoding? Bel 113 via 0800-0113.

Ilja Reiman

Mede-oprichter van Multigroove, jarenlang verslaafd aan cocaïne en inmiddels al jaren clean. Als interventiespecialist helpt Ilja verslaafden en hun families de stap naar herstel te zetten.

Lees het verhaal van Ilja → · Hoe wij werken en welke bronnen we gebruiken