Als je kind cocaïne gebruikt, is het belangrijk om het niet te negeren, maar ook niet in paniek te reageren. Coke heeft volgens Jellinek een groot verslavingsrisico, en samen met alcohol belast het hart extra zwaar. Let op signalen als praatzucht en overmoed bij gebruik, een dip daarna en geldproblemen. Ga op een rustig moment het gesprek aan, stop met geld geven zonder controle en zoek hulp, voor je kind en voor jezelf.
Mijn zoon gebruikt coke: wat moet ik nu doen?
Neem het serieus, maar reageer niet vanuit paniek. Zoek een rustig moment om te praten, vertel wat je ziet en waarom je je zorgen maakt, en stop met alles wat het gebruik makkelijker maakt, zoals geld geven zonder te weten waarvoor. Zoek daarnaast steun voor jezelf. Je hoeft dit niet in je eentje op te lossen.
Misschien voel je je verraden, of dom dat je het niet eerder zag. Cocaïnegebruikers worden vaak heel goed in verbergen. Geert Jan Brugman gebruikte jarenlang coke terwijl hij een bedrijf runde en vader was. Hij dacht dat niemand het merkte, tot zijn dochter hem zei dat ze het wist. Dat je het niet direct zag, zegt niets over jou als ouder.
Hoe herken je cocaïnegebruik bij je kind?
Volgens Jellinek is iemand onder invloed van cocaïne vaak opgewekt, energiek, praterig en overmoedig. Daarna volgt een dip: een leeg gevoel en oververmoeidheid. Bij vaker gebruik zie je onrust, prikkelbaarheid, soms agressie en een ontstoken neus.
| Tijdens gebruik | Na gebruik (de dip) | Bij langer gebruik |
|---|---|---|
| Druk, praterig, overmoedig | Leeg, somber, moe | Onrustig, prikkelbaar, sneller boos |
| Grote pupillen | Lang slapen, niet uit bed komen | Snotneus, neusbloedingen |
| Weinig honger | Geïrriteerd, afwezig | Geld dat steeds op is, schulden |
| Vaak naar het toilet gaan | Hunkeren naar meer | Liegen, uitvluchten, nieuwe vrienden |
Je kunt ook spullen vinden: kleine zakjes, een opgerold bankbiljet, een pasje met poederresten. Meer over signalen lees je bij signalen van drugsgebruik bij je kind en cocaïneverslaving.
Waarom is cocaïne zo verslavend?
Coke geeft een kort en sterk gevoel van energie en zelfvertrouwen. Daarna komt de dip. Om die dip te voorkomen, wil je opnieuw gebruiken. Zo ontstaat een cyclus die moeilijk te doorbreken is. Volgens Jellinek is het risico op verslaving groot.
Wat veel ouders niet beseffen: een verslaafde wil vaak écht stoppen, en lukt het toch niet. Geert beschrijft dat zo:
"In mijn hoofd ben ik duizenden keren gestopt, maar telkens kocht ik weer coke terwijl ik het niet wilde." Geert Jan Brugman op verslavingshulpnederland.nl
Ook Ilja Reiman, die jarenlang verslaafd was aan cocaïne, vertelt dat het na één keer gebruik niet meer te stoppen was. Dat is geen gebrek aan karakter. Dat is hoe deze verslaving werkt. Beloftes van je kind ("ik stop, echt") zijn vaak gemeend en worden toch niet waargemaakt.
Wat zijn de risico's van coke in combinatie met alcohol?
Coke en alcohol samen is extra riskant. Volgens Jellinek ontstaat in het lichaam dan cocaethyleen, een stof die zwaarder is voor hart, lever en bloedvaten dan coke of alcohol alleen, en die langer in het bloed blijft. De combinatie zorgt er ook voor dat iemand meer drinkt en sneller agressief wordt.
Juist bij uitgaan wordt coke vaak met drank gecombineerd. Meer hierover lees je bij cocaïne en alcohol.
Bel 112 als je kind na gebruik pijn op de borst heeft, hartkloppingen, benauwdheid, oververhit raakt, verward is, een toeval krijgt of buiten bewustzijn raakt. Praat je kind over zelfdoding, bel dan 113 (gratis 0800-0113) of bij acuut gevaar 112.
Hoe begin je het gesprek met je kind?
Kies een moment waarop je kind niet onder invloed is en jij niet net boos bent. Een cocaïnegebruiker in de dip is prikkelbaar, dus ook dat is geen goed moment.
- Vertel wat je ziet, zonder etiket. "Ik zie dat je de laatste tijd veel weg bent, weinig slaapt en steeds geld tekort hebt" werkt beter dan "Jij bent aan de coke".
- Zeg waarom je je zorgen maakt. "Ik maak me zorgen omdat ik van je hou" is moeilijk te weerleggen.
- Verwacht ontkenning. Bijna elke gebruiker ontkent of bagatelliseert in het begin. Dat is normaal. Je hoeft het gesprek niet in één keer te winnen.
- Noem je grenzen. Bijvoorbeeld: geen gebruik in huis, geen geld meer zonder overleg, geen leugens meer afdekken tegenover familie of werk.
Geert vond de mensen die hem wilden helpen destijds "lastposten en bemoeials". Toch bleven ze, en dat maakte het verschil. Dat je kind boos reageert, betekent niet dat je woorden niet aankomen.
"Praat
Wat kun je beter niet doen?
- Geld geven zonder te weten waarvoor. Ook "voor eten" of "voor een schuld" kan zomaar naar coke gaan. Betaal liever zelf een boodschap of rekening.
- Schulden blijven aflossen. Dat haalt de druk weg die je kind misschien nodig heeft om hulp te zoeken.
- Het gebruik verzwijgen voor je partner of familie. Geheimen houden een verslaving in stand. Zoek bondgenoten.
- Dreigen zonder het waar te maken. Een grens die je niet nakomt, leert je kind dat grenzen niet echt zijn.
Woont je volwassen kind nog thuis en loopt het uit de hand? Lees dan ook verslaafd kind uit huis zetten.
Welke behandeling werkt bij cocaïneverslaving?
Er is geen pil die een cocaïneverslaving oplost. Behandeling bestaat vooral uit gesprekken en het veranderen van gedrag en omgeving. Dat kan ambulant (je kind woont thuis en gaat naar afspraken) of klinisch (met een opname).
Ambulant of opname?
Ambulante hulp past als je kind nog redelijk functioneert en een stabiele omgeving heeft. Een opname is vaak verstandig als:
- ambulante hulp niet heeft gewerkt;
- je kind ook veel drinkt of andere middelen gebruikt;
- er psychische klachten zijn, zoals depressie of angst;
- de omgeving (vrienden, uitgaan, dealer om de hoek) het stoppen onmogelijk maakt.
Geert koos voor een opname ver weg, in Zuid-Afrika, omdat hij voelde dat hij uit zijn omgeving weg moest. Ook Ilja vond zijn herstel in een kliniek in Zuid-Afrika, gevolgd door het twaalfstappenprogramma.
Wat kost het?
Verslavingszorg in Nederland valt meestal onder de basisverzekering. Je hebt een verwijsbrief van de huisarts nodig, en het eigen risico geldt. Een kliniek in het buitenland wordt meestal niet vergoed en kost vaak tussen de 10.000 en 20.000 euro, afhankelijk van de duur. Meer daarover lees je bij kosten en afkickkliniek.
Na de behandeling begint het pas
Volgens Geert begint het echte herstel pas als je uit de kliniek komt. Daarom begeleiden wij minimaal zes maanden na een behandeling. Ook jij als ouder speelt daarin een rol.
Wat als je kind geen hulp wil?
Dan is er nog steeds iets te doen. Je kunt je eigen gedrag veranderen, de grenzen consequent houden en je kind blijven uitnodigen. Werkt dat niet, dan kan een interventie helpen: samen met de familie en een interventiespecialist zoals Ilja ga je met je kind in gesprek, met een concreet hulpaanbod op tafel. Lees ook kind wil geen hulp.
Wil je eerst je zorgen op een rij zetten? Doe dan de test voor ouders en naasten. Of neem direct contact op voor een gratis gesprek.
Veelgestelde vragen
Hoe snel raak je verslaafd aan cocaïne?
Dat verschilt per persoon. Volgens Jellinek is het risico op verslaving groot. Coke geeft een kort, sterk gevoel van energie en zelfvertrouwen, gevolgd door een dip. Juist die dip maakt dat mensen opnieuw willen gebruiken.
Is af en toe een lijntje in het weekend al een probleem?
Elk gebruik heeft risico's, bijvoorbeeld voor het hart. Of het een verslaving is, hangt af van controleverlies: meer gebruiken dan gepland, niet kunnen stoppen, doorgaan ondanks problemen. Weekendgebruik kan ongemerkt uitgroeien tot doordeweeks gebruik.
Zijn er afkickverschijnselen bij cocaïne?
Cocaïne geeft geen lichamelijke afkickverschijnselen zoals bij alcohol of GHB. Wel voelen mensen zich na stoppen vaak leeg, somber en moe, en is de zucht naar coke sterk. Dat maakt stoppen zonder hulp moeilijk.
Moet ik de politie inschakelen als mijn kind cocaïne gebruikt?
Voor gebruik zelf is dat meestal niet de eerste stap. Wel als er sprake is van geweld, bedreiging of dealen vanuit je huis. Bij direct gevaar bel je altijd 112.
Wordt behandeling voor cocaïneverslaving vergoed?
Verslavingszorg in Nederland valt meestal onder de basisverzekering, met een verwijsbrief van de huisarts. Een kliniek in het buitenland wordt meestal niet vergoed en kost vaak tussen de 10.000 en 20.000 euro.
Geert Jan Brugman
Ondernemer en vader. Gebruikte zo'n 25 jaar drank en drugs, tot zijn dochter zijn keerpunt werd. Samen met Ilja richtte hij Verslavingshulp Nederland op, om verslaafden en hun familie de weg naar herstel te laten vinden.
Lees het verhaal van Geert → · Hoe wij werken en welke bronnen we gebruiken