Verslavingszorg zit in het basispakket en wordt voor volwassenen meestal vergoed, als je een verwijzing hebt van bijvoorbeeld de huisarts. Je betaalt wel eigen risico, in 2026 € 385. Bij een zorgaanbieder met een contract met je verzekeraar wordt de zorg meestal volledig vergoed. Bij een niet-gecontracteerde aanbieder hangt het af van je polis: met een naturapolis krijg je vaak maar een deel terug. Voor jongeren onder 18 betaalt de gemeente via de Jeugdwet.
Wordt een afkickkliniek vergoed?
Ja, in veel gevallen wel. Verslavingszorg hoort bij de geestelijke gezondheidszorg (ggz) en zit in het basispakket van de zorgverzekering. Volgens de Rijksoverheid valt zowel basis-ggz als specialistische ggz onder het basispakket, net als de eerste drie jaar verblijf in een ggz-instelling. Een opname in een Nederlandse verslavingskliniek wordt voor volwassenen dus meestal vergoed.
Maar "meestal" is niet "altijd". Of en hoeveel er wordt vergoed, hangt af van drie dingen:
- Of je een verwijzing hebt.
- Of de kliniek een contract heeft met je zorgverzekeraar.
- Welke polis je hebt: natura, restitutie of een combinatie.
En je betaalt altijd je eigen risico, tenzij het om een jongere onder de 18 gaat.
We weten dat dit veel informatie is op een moment dat je hoofd al vol zit. Je hoeft het niet allemaal alleen uit te zoeken. In een gratis gesprek denken we met je mee.
Heb je een verwijzing nodig?
Ja. Voor vergoeding van verslavingszorg uit de basisverzekering heb je in de regel een verwijzing nodig. Meestal komt die van de huisarts. Ook een bedrijfsarts of medisch specialist kan verwijzen.
Een gesprek met de huisarts over een verslaving valt niet onder het eigen risico. Het is dus een laagdrempelige eerste stap. De huisarts kan ook beoordelen of je medische begeleiding nodig hebt bij het stoppen.
Zie je op tegen de huisarts, bijvoorbeeld uit schaamte? Lees dan verslavingszorg zonder verwijzing voor de mogelijkheden zonder huisarts.
Let op bij alcohol, GHB en slaap- of kalmeringsmiddelen (benzodiazepinen). Plotseling stoppen kan bij deze middelen gevaarlijk zijn. Stoppen hoort onder begeleiding van een arts. Ook daarom is de huisarts een goede eerste stap.
Hoeveel eigen risico betaal je?
Het verplichte eigen risico is in 2026 € 385 per jaar, volgens de Rijksoverheid. Dat betaal je als je 18 jaar of ouder bent en zorg uit het basispakket gebruikt, zoals verslavingszorg. Heb je vrijwillig een hoger eigen risico gekozen, dan betaal je dat hogere bedrag.
Niet onder het eigen risico vallen onder meer:
- zorg van de huisarts;
- een verkennend gesprek in de ggz (sinds 2026);
- alle zorg voor kinderen onder 18 jaar.
Een opname of een langere behandeling kost bijna altijd meer dan € 385. Reken er dus op dat je je hele eigen risico kwijt bent in het jaar waarin de behandeling plaatsvindt.
Gecontracteerd of niet-gecontracteerd: wat is het verschil?
Zorgverzekeraars sluiten contracten met zorgaanbieders. Dat heet gecontracteerde zorg. Bij een gecontracteerde verslavingszorginstelling wordt de behandeling meestal volledig vergoed, op je eigen risico na. De kliniek stuurt de rekening rechtstreeks naar je verzekeraar.
Bij een niet-gecontracteerde zorgaanbieder ligt het anders. Of je dan een deel zelf betaalt, hangt af van je polis. Veel privéklinieken en kleinere aanbieders zijn niet gecontracteerd. Vraag dit altijd na vóór de behandeling begint, bij de kliniek én bij je verzekeraar.
Naturapolis of restitutiepolis?
Het type polis bepaalt hoeveel je terugkrijgt bij een niet-gecontracteerde zorgaanbieder.
| Polis | Gecontracteerde aanbieder | Niet-gecontracteerde aanbieder |
|---|---|---|
| Naturapolis | Volledig vergoed (min eigen risico) | Vaak maar een deel vergoed; het percentage staat in je polisvoorwaarden |
| Restitutiepolis | Volledig vergoed (min eigen risico) | Meestal vergoed tot een vastgesteld maximumtarief; daarboven betaal je zelf |
| Combinatiepolis | Volledig vergoed (min eigen risico) | Een deel vergoed, vaak meer dan bij een naturapolis |
Bij een niet-gecontracteerde aanbieder moet je de rekening soms eerst zelf betalen en daarna declareren. Dat kan bij een opname om flinke bedragen gaan. Vraag ook of je verzekeraar vooraf toestemming wil geven voor de behandeling. Zo weet je zeker waar je aan toe bent.
"We
Hoe zit het met jongeren onder 18?
Voor jongeren tot 18 jaar valt verslavingszorg onder de Jeugdwet, niet onder de zorgverzekering. De gemeente regelt en betaalt de zorg. Er geldt geen eigen risico.
Een verwijzing kan komen van:
- de huisarts;
- de jeugdarts;
- een medisch specialist;
- het wijkteam of jeugdteam van de gemeente.
Let op als je bijna 18 bent. Vanaf je achttiende verjaardag valt de zorg onder de zorgverzekering. Dan is er wel een eigen risico, en heb je zelf een zorgverzekering nodig. Overleg op tijd met je behandelaar hoe de overgang verloopt. Zoek je dit uit voor je kind? Kijk dan ook op onze pagina voor ouders.
Wat wordt niet vergoed?
Ook als verslavingszorg vergoed wordt, zijn er kosten die je zelf betaalt:
- Je eigen risico (vanaf 18 jaar).
- Een deel van de rekening bij een niet-gecontracteerde aanbieder, afhankelijk van je polis.
- Luxe verblijf of extra's bij een privékliniek.
- Reiskosten naar de kliniek, in de meeste gevallen.
- Een afkickkliniek in het buitenland, meestal niet of maar beperkt. Lees afkickkliniek in het buitenland vergoed?.
- Een interventiespecialist. Die wordt niet vergoed uit de basisverzekering. Lees kosten van een interventie.
Wachttijden en vergoeding
Een veelgehoorde frustratie: je kunt wel vergoed worden, maar je moet wachten. Bij sommige gecontracteerde instellingen is er een wachttijd. Je zorgverzekeraar heeft een zorgplicht en kan je helpen een aanbieder te vinden met een kortere wachttijd. Dat heet wachtlijstbemiddeling. Bel daarvoor je verzekeraar. Meer lees je op wachttijden in de verslavingszorg.
Wat als je verzekeraar niet wil vergoeden?
Krijg je een afwijzing, of wordt er minder vergoed dan je verwachtte? Vraag dan eerst om een schriftelijke uitleg. Soms gaat het om een ontbrekende verwijzing of een formulier dat niet goed is ingevuld, en is het met een nieuwe aanvraag op te lossen.
Ben je het niet eens met de beslissing, dan kun je een klacht indienen bij je zorgverzekeraar. Kom je er samen niet uit, dan kun je terecht bij de Stichting Klachten en Geschillen Zorgverzekeringen (SKGZ). Dat is een onafhankelijke instantie die geschillen tussen verzekerden en verzekeraars behandelt.
Belangrijk: wacht met een dure behandeling bij een niet-gecontracteerde aanbieder tot je weet waar je aan toe bent. Achteraf ontdekken dat je een groot deel zelf moet betalen, is een extra klap die je in deze situatie niet kunt gebruiken.
Wat kun je vandaag doen?
- Zoek je polis op. Is het een natura-, restitutie- of combinatiepolis?
- Bel je zorgverzekeraar. Vraag wat er vergoed wordt voor verslavingszorg, welke instellingen gecontracteerd zijn en of er wachtlijstbemiddeling mogelijk is.
- Maak een afspraak met de huisarts voor een verwijzing. Een gesprek met de huisarts kost je geen eigen risico.
- Vraag schriftelijke bevestiging als je kiest voor een niet-gecontracteerde of privékliniek.
Geert Jan Brugman weet hoe het is om het allemaal niet meer te overzien. Hij koos uiteindelijk voor hulp, en die keuze veranderde alles.
"Ik moest erkennen dat mijn verslaving groter was dan mijn wil om te stoppen." Geert Jan Brugman op verslavingshulpnederland.nl
Wil je meer weten over kosten in het algemeen? Lees ons overzicht van kosten. Of neem contact op voor een gratis gesprek. We bellen je binnen 24 uur terug.
Veelgestelde vragen
Heb je een verwijsbrief nodig voor een afkickkliniek?
Voor vergoeding uit de basisverzekering heb je in de regel een verwijzing nodig, meestal van de huisarts. Ook een bedrijfsarts of medisch specialist kan verwijzen. Voor jongeren onder 18 kan de verwijzing ook komen van de jeugdarts of het wijkteam van de gemeente.
Wat is het verschil tussen een naturapolis en een restitutiepolis?
Met een naturapolis krijg je de zorg volledig vergoed bij zorgaanbieders die een contract hebben met je verzekeraar. Ga je naar een aanbieder zonder contract, dan krijg je vaak maar een deel vergoed. Met een restitutiepolis kies je zelf je zorgaanbieder en wordt de zorg meestal vergoed tot een vastgesteld maximumtarief.
Wordt een privé-afkickkliniek vergoed?
Soms deels. Als de behandeling onder het basispakket valt, kan de verzekeraar een deel vergoeden, afhankelijk van je polis. Luxe verblijf en extra's worden niet vergoed. Vraag altijd vooraf een prijsopgave en vraag je verzekeraar om schriftelijke bevestiging van wat er wordt vergoed.
Kun je voor een opname overstappen naar een andere polis?
Je kunt in Nederland jaarlijks aan het eind van het jaar van zorgverzekering of polis wisselen. Als je weet dat er een behandeling aankomt, kan een polis met meer keuzevrijheid het overwegen waard zijn. Vergelijk dan de voorwaarden voor ggz en verslavingszorg zorgvuldig.
Vergoedt de aanvullende verzekering verslavingszorg?
Verslavingszorg zit in het basispakket, niet in de aanvullende verzekering. Sommige aanvullende polissen hebben kleine vergoedingen voor extra's, maar reken er niet op voor de kosten van een kliniek. Kijk in je eigen polisvoorwaarden.
Geert Jan Brugman
Ondernemer en vader. Gebruikte zo'n 25 jaar drank en drugs, tot zijn dochter zijn keerpunt werd. Samen met Ilja richtte hij Verslavingshulp Nederland op, om verslaafden en hun familie de weg naar herstel te laten vinden.
Lees het verhaal van Geert → · Hoe wij werken en welke bronnen we gebruiken